Seçmeli Sanat Tarihi 2 ders notları ünite 3

Bu ders içereği Yeni müfredata uygundur.
Ünite 3

GELENEKSEL SANATLARIMIZ

GELENEKSEL SANATLAR

El sanatları, sanat eseri özelliklerine sahip olsalar da olmasalar da toplumun ihtiyacını karşılamak üzere ortaya çıkmışlardır. Bu ihtiyaçlar; toplumların ekonomik, kültürel ve sosyal yapılarına göre farklılıklar gösterir.

ÇİNİ SANATI

Mimaride yüzey kaplaması olarak kullanılan, fırınlanmış, çeşitli motif ve renkteki sırlı, pişmiş toprak malzemeye çini denir. Çininin asıl malzemesi kildir. Yabancı malzemelerden temizlendikten sonra çamur hâline getirilip, dinlendirilir. İşlenecek kıvama geldikten sonra, ister el ile ister kalıpla şekillendirilir ve kurutulur.

SERAMİK(KERAMİK)

Anadolu Selçuklu seramik sanatının kaynağı Büyük Selçuklu sanatıdır.Bu devir seramiklerinde; firuze, mavi, kahverengi gibi renkler kullanılmış olup, bitkisel motifler ile insan ve hayvan figürleri kullanılmıştır

HALI SANATI

Halı; serilmek veya duvara asılmak için çoğunlukla yün, bazıları ipek veya pamuk iplikten yapılmış,kısa tüylü dokumalara verilen isimdir. Halı tezgahları, birbirine paralel ve ok adı verilen iki ağaç direkten oluşur. Hatta sentetik iplik kullanımı bile dokumalara girmiştir.

MİNYATÜR SANATI

El yazması kitaplarda yer alan çok renkli, küçük boyutlu, derinlik ve ışık-gölge tekniklerinin uygulanmadığı stilize resimlerdir. Süsleme özelliğinin yanı sıra,anlatımı kolaylaştıran bir ifade aracıdır. Minyatür ustasına nakkaş, minyatürlerin yapıldığı atölyeye ise nakkaşhane adı verilir.

HAT SANATI

Güzel yazı yazma sanatıdır. Yazı sadece kitaplarda değil, kitabe, seramik kaplar, madeni eşyalar ve mimari ögeler üzerinde de yer alır. Hat sanatında harflerin şekillerine, boyutlarına, işaretlerine(hareke) ve kullanıldıkları yerlere göre yazı çeşitleri oluşmuştur.

EBRU SANATI

Geleneksel Türk sanatlarından biri olan ebru, yoğunluğu kitre gibi maddelerle artırılmış, su yüzeyine toprak boyalarla at kılından fırça kullanılarak yapılan işlemdir. Ebru çoğunlukla cilt işinde kullanılır. Kesin olarak bilinmese de araştırmacıların ortak kanaati ilk olarak Türkistan’da yapıldığıdır. İran’a, oradan da Osmanlı’ya geldiği bilinmektedir. Bilinen en eski ebru sanatçısı Şebek Mehmet Efendi’dir.

TEZHİP SANATI

Altın ile süsleme anlamına gelir. Arapça bir kelimedir. Ferman, berat, Kur’an ayetleri gibi değerli evrak ve levhaların yüksek manevi değerini ifade etmek amacıyla icra edilen bir sanattır.

CİLT

Bir mecmua(dergi) veya kitabın yaprakları ve sırasını bozulmadan bir arada tutabilmek için yapılan koruyucu bağa cilt denir. Cilt Arapçada deri anlamına gelmektedir. Cilt ustasına mücellit adı verilmektedir.

KAT’I SANATI

Türklerin süsleme sanatlarından biridir. Kâğıt ve deri oymacılığı sanatıdır. İslamiyetten önce Türklerin edindiği bir kültür birikimidir.

Tarihsel Gelişimi İçinde Türk Çini Sanatı

Çiniyi Türk Mimarisinde ilk kez Uygurlar kullanmıştır. Gazne saraylarında yapılan kazılarda ortaya çıkan çinilerde, Uygur çinileriyle benzerlik gösterir. İznik, Kütahya ve İstanbul çini merkezleridir. Firuze, sarı, lacivert, beyaz, yeşil, kahverengi ve kırmızı en çok kullanılan renklerdir.

19 ve 20.yy.Türk Resim Sanatı Türk Sanatı

Uygur minyatürleriyle başlayan süreç,18.yy. ortalarından itibaren yerini batı anlayışında resim sanatına bırakmaya başlamıştır. Batı tarzında resim, Sultan Abdülaziz’in emriyle Avrupa’ya gönderilen çoğu askerî okul öğrencisinin aldığı eğitim sonucu ülkemizde ürünlerini vermiştir. Şeker Ahmet Paşa, Süleyman Seyyid Bey, Osman Hamdi Bey ve Hüseyin Zekâi Paşa Avrupa’da eğitim alıp,Türkiye’de resim sanatının gelişimine katkı sunan sanatçılardır. Ayrıca Osman Hamdi Bey, ülkemizde bilimsel anlamda müzecilik çalışmalarını ilk yapan kişidir. Daha sonraki dönemlerden günümüze kadar Türk ressamları çeşitli çalışma grupları oluşturarak eserlerini meydana getirmiş ve Türk Resim Sanatı’nın gelişimine katkı sunmuşlardır.

unite-2
Bu ders notu (ünite 3) faydalı mıydı ?
Bunu nasıl iyileştirebilirim?

1 kişi oy kullandı
ÜNİTE 1ÜNİTE 2